Historyczny budynek z 1767 roku przeszedł gruntowny remont
W centrum Zakliczyna przy ulicy Mickiewicza, prowadzącej z Rynku do kościoła św. Idziego Opata, znajduje się wyjątkowy zabytek – „Dom pod Wagą”. Obiekt, będący przykładem małomiasteczkowego budownictwa dziewięciosłupowego, został niedawno odnowiony dzięki dofinansowaniu z Unii Europejskiej oraz środkom własnym gminy. Prace konserwatorskie kosztowały blisko 1,2 miliona złotych, z czego 85% (ponad milion złotych) pochodziło z funduszy unijnych za pośrednictwem Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego. Gmina Zakliczyn dołożyła około 180 tysięcy złotych.
Bogata historia i zmienne funkcje
Budynek pochodzi z 1767 roku i został wzniesiony na dziewięciu słupach z zastrzałami, tworzącymi tzw. wysokie podcienia. Taka konstrukcja pozwalała na dowolne kształtowanie ścian wewnętrznych, co jest ewenementem w skali kraju. W swojej historii pełnił różne role – od domu mieszkalnego, przez skrytkę partyzancką w czasie II wojny światowej, aż po obiekt muzealny. Podczas okupacji mieszkała w nim Magdalena Międzyrzecka, pseudonim „Waga”, działaczka Armii Krajowej, która udzielała schronienia partyzantom. To od niej pochodzi nazwa domu. Po wojnie, od 1973 roku, mieścił się tam amatorski teatr prowadzony przez Stefana Ściborowicza, a następnie Izba Pamiątek, przekształcona w 2002 roku w Muzeum Grodzkie „Pod Wagą” z ekspozycją etnograficzną i pamiątkami historycznymi. Muzeum zamknięto w 2013 roku z powodu złego stanu technicznego budynku.
Nowe życie zabytku
W 2022 roku gmina Zakliczyn uregulowała własność obiektu, stając się jego oficjalnym właścicielem. Przygotowano dokumentację budowlano-konserwatorską, a następnie przeprowadzono remont. Burmistrz Dawid Chrobak podkreślił, że budynek był w bardzo złym stanie technicznym, ale dzięki pracom udało się go uratować. Obiekt zostanie przekazany pod opiekę Zakliczyńskiego Centrum Kultury i będzie udostępniany do zwiedzania. Swoją siedzibę będzie tam miało także Bractwo Kurkowe, działające w Zakliczynie od kwietnia tego roku.
Symbol tożsamości lokalnej
Wicemarszałek Ryszard Pagacz zaznaczył, że „Dom pod Wagą” to nie tylko interesujący zabytek architektury drewnianej, ale również symbol historycznej tożsamości Zakliczyna. Łączy w sobie wartości architektoniczne, historyczne i społeczne, przypominając o dawnym rzemiośle budowlanym, dziejach miasta oraz mieszkańcach, którzy w trudnych momentach historii wykazywali się odwagą i patriotyzmem. W uroczystości otwarcia uczestniczyli m.in. poseł Józefa Szczurek-Żelazko, senator prof. Kazimierz Wiatr, wiceprzewodniczący Sejmiku Województwa Małopolskiego Wojciech Skruch, starosta tarnowski Jacek Hudyma oraz radni gminni.
Fot. zakliczyn.pl











